Category Archives: Toán làm gì để có sinh khí? Tài liệu Hướng Đạo

Ngành Tráng

Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật

Định dạng bài viết: Tiêu chuẩn
Nhiều loài động vật buộc phải “tiến hóa” để thích nghi hơn với môi trường sống mới của mình…
Thiên nhiên luôn luôn biến đổi, đôi khi theo chiều hướng xấu đi và các loài vật buộc phải “tiến hóa” để có thể thích nghi với môi trường sống mới…
1. Đóng băng để tồn tại
Trong khi một số loài thường tìm cách để tránh bị đóng băng như cá Bắc Cực, một số loài động vật khác lại tự tiến hóa để biến việc đóng băng trở thành cách tồn tại.
Ta có thể thấy hiện tượng này ở các loài ếch, rùa: chúng bị đóng băng vào mùa đông, nhưng ngay khi xuân đến và băng tan, chúng lập tức sống lại và hoạt động bình thường.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 1

Giải thích cho điều kỳ lạ này chính là ure và glucose. Muối ure giúp ngăn cản và giới hạn hàm lượng nước trong cơ thể bị đóng băng và làm giảm co rút thẩm thấu của tế bào, giữ ếch ở trạng thái giả chết.
Còn đường glucose sẽ dần chuyển hóa thành năng lượng nuôi sống cơ thể. Cơ chế này tương đối giống với việc ngủ đông của gấu.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 2
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 3
Tuy nhiên, phương pháp này cũng có giới hạn của nó. Nếu nhiệt độ lạnh quá mức cho phép và khiến quá 65% nước trong cơ thể ếch bị đóng băng, chúng sẽ chết.
2. Đóng kén
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 4
Đóng kén có thể coi là thành tựu nổi bật nhất của tự nhiên. Đó là quá trình mà các loài vi khuẩn và côn trùng tự tạo ra một “bức tường” vô cùng chắc chắn, ngăn cách với các tác động thế giới bên ngoài như kẻ thù, va đập, nhiệt độ…
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 5

Đóng kén cho phép các loài này tồn tại vô cùng lâu và nhờ đó, các nhà khoa học đã phục hồi được nhiều loài vi khuẩn có tuổi đời lên tới 250 triệu năm.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 6
Đóng kén có thể là một tấm chắn bảo vệ vô cùng hữu hiệu cho các loài vi khuẩn, nhưng lại là một mối nguy hại tiềm ẩn cho con người. Đó là bởi khi những loài vi khuẩn từ rất nhiều năm về trước mà cơ thể người không thể chống lại được vẫn còn có thể tồn tại đến tận ngày nay.
3. Tự tản nhiệt
Có ai từng thắc mắc tại sao tai của các loài voi thường to như vậy? Đây chính là đáp án cho câu hỏi đó. Hãy thử đặt ra câu hỏi, với những loài động vật quá to và chậm chạp như voi, khi sống ở nơi có nhiệt độ cao, chúng sẽ tồn tại thế nào?
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 7

Câu trả lời nằm ở đôi tai của chúng. Có rất nhiều mạch máu nhỏ trên tai của voi, đây chính là nơi giúp chúng tỏa bớt nhiệt của cơ thể ra bên ngoài. Với đôi tai càng to, thì chức năng tản nhiệt của voi càng lớn. Tai loài thỏ cũng có tác dụng tương tự.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 8
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 9
Để thấy rõ sự khác biệt, các bạn hãy so sánh tai của voi ngày nay và loài voi ma mút đã tuyệt chủng hàng trăm ngàn năm trước. Voi mamut sống ở nhiệt độ thấp nên chúng có đôi tai bé và bộ lông dày để giữ nhiệt cho cơ thể mình.
4. Chuyển thể thở
Ở vùng nhiệt đới và xích đạo, những thay đổi luân phiên của mùa có thể là tai họa cho nhiều loài động vật. Vào mùa mưa, lũ lụt sẽ khiến nhiều loài động vật mất đất sống, trong khi đó mùa khô lại khiến các loài thủy sinh khốn đốn.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 10
Để chống lại sự khắc nghiệt đó, có những loài đã “tiến hóa”, đó chính là những loài cá có phổi và lưỡng phế. Chúng tự hình thành phổi bên cạnh chiếc mang sẵn có để có thể hít thở trên cạn mà không gặp khó khăn gì.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 11
Đối với những loài không thể tự hình thành phổi cho mình như một số loài lươn, thì chúng lại có một cách khác, đó chính là hấp thụ oxy qua một cơ quan đặc biệt ở ruột già.
5. Chống đông lạnh (AFP – antifreeze protein)
Với các loài động vật biến nhiệt, đặc biệt khi chúng sống ở những nơi lạnh giá như Bắc Cực, nhiệt độ thấp là mối đe dọa lớn với chúng.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 12

Ví dụ như ở loài cá, chúng không có bộ lông dày như gấu, không có lớp da dày như hải cẩu, chúng phải sống 24/24 trong nhiệt độ -30 độ C. Về lý thuyết, ở nhiệt độ này các tinh thể băng sẽ bắt đầu hình thành trong máu, khiến các loài động vật không thể trao đổi chất và oxy, chúng sẽ chết.
Tuy nhiên, cá Bắc Cực trong quá trình tiến hóa đã tự “tổ hợp” cho mình được một loại protein mới gọi là AFP – protein chống đông lạnh.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 13
Thực tế đã chứng minh, phân tử protein này có khả năng phát hiện, bám chặt vào tinh thể băng mới hình thành và ngăn chặn sự lớn lên của nó. Từ đó, chúng cho phép các tế bào khác tiếp tục thực hiện chức năng của mình. Một dạng protein tương tự cũng đã được tìm thấy trong một số loài bọ cánh cứng sống ở trên cao – nơi có nhiệt độ rất thấp.
6. Thay đổi huyết tính
Giống như cá Bắc Cực tạo ra AFP, để sống trong môi trường khắc nghiệt, một số loài cũng đã biến đổi huyết tính cho phù hợp. Điển hình là cá nhà táng và ngỗng đầu sọc châu Á.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 14

Cá nhà táng thường sống ở độ sâu 3km dưới mực nước biển. Dưới độ sâu này, oxy trong nước nghèo nàn, hơn thế nữa, với một cơ thể dài tới 20m, việc ngoi lên mặt nước để thở là vô cùng “xa xỉ”. Vì vậy, cá nhà táng đã tự điều tiết cơ thể để có thể lưu giữ được nhiều oxy hơn, giúp cá nhà táng “trụ” lâu dưới mặt nước.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 15
Tương tự như cá nhà táng, ngỗng đầu sọc thường bay qua rặng núi cao nhất hành tinh Himalaya – nơi có nóc nhà thế giới Everest cao 8.850m rất nghèo oxy.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 16
Để có đủ năng lượng bay những chuyến bay dài đi kiếm ăn, máu của loài này cũng biến đổi theo chiều hướng tương tự, cơ thể chúng chứa nhiều mao mạch và tế bào hồng cầu hơn các loài bình thường.
7. Nhiệt hóa học
Thay vì tổ hợp AFP hoặc chịu đóng băng để tồn tại, loài côn trùng đã có một cách khác để chống chọi với thời tiết giá rét, đó là sử dụng nhiệt hóa học.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 17

Không thụ động như các loài khác, côn trùng rất năng động; chúng di chuyển liên tục và khi quá trình vận động cơ bắp này kết hợp với các chất hóa học trong cơ thể chúng, sẽ tạo ra một lượng nhiệt giống như một động cơ diesel. Nhiệt này sẽ dùng để sưởi ấm qua mùa đông giá lạnh.
Khả năng thích nghi với môi trường đến khó tin của động vật 18
Để thấy rõ hơn điều này, hãy quan sát loài ong khi mùa đông tới. Chúng sẽ đứng co cụm lại và liên tục rung người để tạo ra nhiệt.
* Bài viết có sử dụng tư liệu tham khảo từ các nguồn: Listverse, National Geographic, Wikipedia…
Theo: kenh14.vn/kham-pha

Thơm ngậy món chim họa mi vỗ béo kiểu Pháp.

Định dạng bài viết: Tiêu chuẩn

Hướng dẫn trồng rau cải xoong tại nhà.

Định dạng bài viết: Tiêu chuẩn

Cải xoong (tên khoa học: Nasturtium officinale hoặc Nasturtium microphyllum) là mộtloại thực vật thủy sinh hay bán thủy sinh và có kỹ thuật trồng cây khá dễ. Đây là loài rau có nguồn gốc từ châu Âu tới Trung Á. Loài thực vật này là thành viên của họ Cải (Brassicaceae), về mặt thực vật học là có họ hàng với rau tần và mù tạc, tất cả chúng đều có mùi vị hăng và cay.

Kỹ thuật trồng cây cải xoong

Kỹ thuật trồng rau cải xoong trong thùng xốp
Kỹ thuật trồng cây rau cải xoong rất đơn giản

Người trồng nên chuẩn bị 1 thùng xốp có kích thước 50 x 37, cao 30cm, đổ đầy nước trong 30′ để thử độ kín sau đó quấn băng keo 5 mặt tạo độ chắc chắn. Cây cải xoong không cần nhiều đất nên người dân có thể đập nhỏ xỉ than trải 1 lớp dày 10cm dưới đáy, trộn vào đó 200g lân, tiếp đó là 1 lớp đất (đất thịt trộn ít trấu) sao cho cách mép thùng 5cm, rắc 20g NPK và đảo đều. Đất không được có các chất thải hữu cơ hoặc lá, gốc, rễ cây chưa phân hủy vì sẽ làm thối đất, bà con cần đục 1 lỗ bằng ngón tay cách mép thùng 3cm để khi trời mưa nước không tràn qua mép.

Kỹ thuật trồng rau cải xoong trong thùng xốp
Chỉ cần chú ý đến kỹ thuật trồng cây là người dân có thể trồng cho gia đình mình những thùng rau ngon, bổ, rẻ

Trồng cây: Người dân ở thành thị nên chọn mua rau già, cọng to nhiều rễ về cắm. Với bà con nông dân muốn trồng ở ruộng nên chọn cây có nhiều rễ để cây lớn nhanh hơn.

Bón phân: 2 lứa thu hoạch đầu người trồng không cần bón phân, hái xong lứa thứ 3 nên bắt đầu tưới dung dịch thủy canh (nếu có) hoặc bón 2g đạm sau mỗi lần thu hoạch, thỉnh thoảng nên bón thêm 1-2g kali.

Lưu ý: Người dân không để quá nhiều nước trong thùng, chỉ nên để xâm xấp mặt. Ngoài ra, việc tưới nước cho cây hàng ngày vào buổi sáng là cần thiết nhưng chỉ cần cung cấp đủ lượng ẩm cho cây, không cần tưới quá đãm.

Kỹ thuật trồng rau cải xoong trong thùng xốp
Rau cải xoong có thể được ăn sống hoặc chín

Cải xoong phát triển rất mạnh khi trời mưa, mưa phùn, nên khi mưa xong, bà con nên pha phân thật loãng bón thúc, tạo điều kiện cho cây phát triển mạnh. Khi tỉa ăn được 3-4 lần, người dân nên dùng dao hay kéo cắt trụi gần sát gốc 1 lần và bón phân,cây sẽ lên ngọn mới và khỏe mạnh hơn.

Công dụng của cây cải xoong

Cải xoong không những là 1 món ăn ngon miệng mà còn là loài thực vật có tác dụng tẩy độc, lợi tiểu. Loài rau này cũng có tác dụng thông gan mật và góp phần làm giảm bệnh ứ máu. Món rau cải xoong nấu với cá tươi vừa ngon, mát, có tác dụng giải nhiệt, phòng nhiệt, lợi tiểu, lại vừa cầm máu, chữa bệnh phổi.

Kỹ thuật trồng rau cải xoong trong thùng xốp
Rau cải xoong là 1 món ăn bổ dưỡng

Rau cải xoong có thể kết hợp với nhiều loại thực phẩm khác nhau, từ các loại thịt đến các loại hải sản. Loài thực vật này được sử dụng đa dạng trong khâu chế biến như ăn sống, làm gỏi, nhúng lẩu, luộc hay nấu canh…Một mách nhỏ quan trọng cho việc chế biến cải xoong là không nên nấu ở nhiệt độ quá cao vì khi đó, dưỡng chất sẽ bị vô hiệu hóa hoàn toàn.

Theo VietQ

1m2 đất là có rau sạch để ăn.

Định dạng bài viết: Tiêu chuẩn

Chỉ với một khoảng đất chừng 1m2 là trồng cho một vườn rau sạch cho cả nhà rồi. Hãy cùng tham khảo cách trồng dưới đây nhé!

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa Read the rest of this entry

Những phát minh ngớ ngẩn mới.

Định dạng bài viết: Tiêu chuẩn

Bên cạnh những sáng tạo giúp cuộc sống con người trở nên tiện lợi và dễ dàng hơn thì cũng có những phát minh ngớ ngẩn tưởng chừng như rất “hữu ích” nhưng lại đem đến nhiều rắc rối cho người sử dụng.

 

Những phát minh ngớ ngẩn nhất thế giới
Với chiếc kính chống thợ săn ảnh này sẽ không ai có thể nhận ra bạn nữa Read the rest of this entry

Vũ Khí mới của Mỹ – Súng điện từ railgun hoạt động như thế nào?

Định dạng bài viết: Tiêu chuẩn

Tầm bắn xa hơn 20 lần, đầu đạn bay nhanh gấp hơn 10 lần các loại vũ khí quân sự thống thường – là tóm tắt ngắn gọn về uy lực của súng điện từ railgun. Vậy súng điện từ railgun là cái gì, và nó hoạt động như thế nào? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

Cấu tạo

Khối nguồn (bao gồm khối tạo năng lượng & khối nguồn xung – power generator & power supply): Tạo năng lượng để cấp điện cho súng điện từ railgun. Dòng điện được cấp cho các khẩu súng điện từ railgun với kích thước trung bình đến lớn có cường độ đến vài triệu Ampe (dòng điện với cường độ 0.2 Ampe là đủ gây chết người).

Súng điện từ railgun hoạt động như thế nào?

Đường ray – conducting rail: Đường ray của súng điện từ railgun làm bằng vật liệu dẫn điện như đồng. Chiều dài của đường ray này có thể dài đến 9 mét. Đường ray này sẽ đóng vai trờ như bệ phóng để phóng đẩu đạn đi.

Lõi mang đầu đạn – armature: Lõi mang đầu đạn của súng điện từ railgun cũng được làm bằng vật liệu dẫn điên. Lõi sẽ nối 2 đường ray thành một mạch điện kín.

Đầu đạn – projectitle: Đương nhiên là thành phần quan trọng nhất của súng điện từ railgun. Tùy theo mục tiêu mà đầu đạn có thể sẽ khác nhau nhưng thường sẽ chứa chất nổ để công phá mục tiêu.

Cơ chế hoạt động

Hoạt động của súng điện từ railgun dựa trên lực Lorentz. Đây là lực tổng hợp của lực điện và lực từ tác dụng lên một điện tích điểm nằm trong trường điện từ. Video clip dưới đây có thể sẽ giúp bạn hiểu hơn về lực Lorentz:

Sau khi đã hình dung được lực Lorentz, hình dưới đây sẽ cho biết nguyên lý hoạt động của súng điện từ railgun:

Súng điện từ railgun hoạt động như thế nào?
Nguyên lý hoạt động của súng điện từ railgun dựa trên lực Lorentz

Khi bật công tắc, nguồn sẽ cấp dòng điện một chiều đi qua đường ray cực dương, qua lõi mang đầu đạn, quay trở lại cực âm (màu da cam trong hình vẽ). Dòng điện chạy trong đường ray sẽ sinh ra từ trường (màu xanh mây) xoay quanh cuộn dây (giống như kiến thức trong các bài học vật lý phổ thông). Tổng hợp từ trường gây ra bởi dòng điện chạy qua 2 đường ray sẽ là từ trường theo phương thẳng đứng.

“Từ trường theo phương thẳng đứng (B)” đặt lên lõi mang đầu đạn kết hợp với “dòng điện (i)” chạy qua lõi mang đầu đạn sẽ tạo ra lực lorentz. Đây chính là lực để đẩy đầu đạn đi ra khỏi nòng súng. Do lực này tỉ lệ thuận với cường độ từ trường (quyết định bởi cường độ dòng điện qua đường ray) và chiều dài đường ray, nên chỉ cần dòng điện đủ lớn, đường ray đủ dài, súng điện từ railgun sẽ bắn ra một viên đạn với khả năng công phá cực lớn.

Theo nghiên cứu của các chuyên gia chế tạo vũ khí, hỏa lực súng điện từ railgun vượt trội so với các loại súng quân sự thông thường, với khả năng bắn ra đầu đạn có vận tốc siêu tưởng: 16000 mét trong một giây. Trong khi các khẩu súng thông thường chỉ bắn được đạn có vận tốc 1219 mét trong một giây là nhanh. Xét về tầm bắn, các loại pháo phổ thông với tầm bắn khoảng 19km đã là điểu lý tưởng. Tuy nhiên khi sử dụng súng điện từ railgun, một mục tiêu ở cách xa 402km sẽ bị hủy diệt chỉ trong vòng 6 phút.

Ứng dụng

Với những tính năng siêu tưởng như vậy, súng điện từ railgun sẽ làm hài lòng các chính trị gia, các nhà lãnh đạo khó tính nhất với một danh sách dài các ứng dụng.

Súng điện từ railgun hoạt động như thế nào?

Súng điện từ railgun giúp cho đầu đạn được cải tiến rất nhiều. Lý do đầu tiên, đầu đạn của súng điện từ railgun không cần phải mang thuốc súng, đầu đạn sẽ trở nên nhỏ nhẹ, dễ vận chuyển hơn rất nhiều so với đầu đạn phổ thông. Việc kích thước đầu đạn trở nên “khiêm tốn” hơn, cộng với tốc độ cực cao sẽ khiến cho việc đánh chặn các cuộc tấn công gần như là vô vọng.

Các đầu đạn railgun được định vị bằng vệ tinh nên có thể di chuyển theo các quỹ đạo phức tạp hơn rất nhiều. Một điểm rất quan trọng là do thiết kế đặc biệt của súng điện từ railgun, các binh sĩ có thể thấy việc bắn súng điện từ railgun êm ái như bắn súng lade đồ chơi bởi độ giật gần như là không có. Trong khi tốc độ đạn bắn ra là cực cao so với súng lục hay pháo thông thường.

Uy lực sát thương của súng điện từ railgun cũng là lựa chọn hàng đầu trong việc đánh chặn các vật thể lạ có ý định “dòm ngó” Trái Đất. Có lẽ các lãnh đạo quân sự cũng có thể nghĩ đến việc sử dụng súng điện từ railgun để “gửi lời chào thân thiện”đến người ngoài hành tinh nếu như những vị khách không có thái độ “thân thiện” với Địa Cầu.

Súng điện từ railgun hoạt động như thế nào?
Súng điện từ railgun sẽ mở ra tương lai cho quân sự, an ninh vũ trụ, và thám hiểm vũ trụ

Một điểm cực kỳ ấn tượng của súng điện từ railgun là việc nó có thể bắn ra đầu đạn với tốc độ tương tự trong môi trường chân không. Điều này khác xa với nguyên tắc hoạt động của các đầu đạn thông thường, vốn phải cần sự trợ giúp của hóa chất và khí quyển để đạt được vận tốc lớn. Nếu súng điện từ railgun được trang bị cho các chiến hạm quân sự và các tàu vũ trụ, tính cơ động của những thiết bị này sẽ được nhân lên gấp bội.

Súng điện từ railgun thật đã được bộ quốc phòng Anh sử dụng vào ngày 6/3/2003, với vận tốc đầu đạn lên đến 2040 mét trong một giây. Kể từ đó đến nay, súng điện từ railgun vẫn đang được nâng cấp hàng ngày để đạt được “level” cao hơn. Khả năng rất cao trong tương lai, chúng ta sẽ được chiêm ngưỡng những vũ khí siêu tưởng vốn chỉ thấy trong các trò chơi như “Quake”, “Metal Gear Solid”, hay “Red Faction”.

Theo Trí Thức Trẻ, Howstuffworks

 

Ở đâu có Ngọn lửa “vĩnh cửu”

Định dạng bài viết: Tiêu chuẩn

Các ngọn lửa bùng cháy một cách tự nhiên ở nhiều khu vực trên thế giới đã tồn tại qua nhiều thập kỷ hay thậm chí hàng thế kỷ.
Cổng địa ngục – Turkmenistan

cong-dia-nguc Read the rest of this entry