Hướng đạo, khoa học lãnh đạo giới trẻ

Chuẩn

By: Bernard Nguyên Đăng

Nguồn: https://sites.google.com/site/scoutabound/Downhome/Lua-dam-duong/huongdao-khoahoc-lanhdao-gioitre

1. Lời vào
2. Nhận thức chung
3. Khủng hoảng Trưởng
4. Lãnh đạo ngành Thiếu
5. Lãnh đạo ngành Thanh
6. Lãnh đạo-Những nguyên lý người Trưởng cần có
7. Hướng giải quyết
8. Tài liệu tham khảo

 

 1. Li vào

 Hướng đạo ngày nay không còn mang một định nghĩa cổ điển là một trò chơi mang tích chất giáo dục, bổ sung cho nhà trường, cho thiếu niên, nhưng là một Khoa học Lãnh đạo. Đây là một chiều hướng mới của Hướng Đạo Hoa Kỳ; và đây cũng là một nhận thức và thử thách mới cho phong trào hướng đạo Việt Nam hải ngoại, nhất là những người mang trọng tránh nắm đoàn, đơn vị tại Hoa kỳ nói riêng và hải ngoại nói chung, nếu chúng ta muốn tồn tại, phát triển và bảo tồn truyền thống hướng đạo Việt Nam.

 Cuộc bầu cử tổng thống Mỹ vừa qua với kết quả làm ngạc nhiên không những trong lòng cử tri người Việt (1), nhưng là một cuộc tranh cử lịch sử đối dân tộc Hoa Kỳ và đã gây quan tâm nhiều trên khắp cả thế giới, kể cả Phi châu, đặc biệt là Kenya, quê cha đất tổ của tân Tổng thống Obama.

 Việc bầu một tổng thống người da đen, trẻ tuổi, ít kinh nghiệm chính trường vào cương vị lãnh tụ một siêu cường quốc không phải là một sự ngẫu nhiên. Kết quả của cuộc tranh cử là do nơi kiến thức và việc tận dụng tối đa mạng lưới toàn cần, tâm lý cử tri và chiến thuật kết nạp những người trẻ muốn làm một cuộc cách mạng, cuộc đổi đời, đời mới, và do sự góp phần của nhiều khoa học gia chuyên về nghiên cứu tâm lý cử tri. Hiện tượng thay đổi do một lãnh đạo trẻ, chưa từng có ai biết đến, dòng giống của những người dân nô lệ, bị thống trị là một dữ kiện lịch sử đáng nhớ.

 Vài năm gầy đây, Hướng đạo Việt Nam tại Hoa Kỳ, riêng tại miền Trung Nam đã chuyển mình từ Trại Giữ Vững 10, khi ngọn đuốc lãnh đạo đã chuyền đến tay một Trưởng nữ còn trong lứa tuổi đại học. Rồi cũng trong luồng gió mới ấy, Trại Giữ Vững năm nay cũng do một Trưởng và những cộng sự viên rất trẻ điều khiển.

 Tuy nhiên, con số của hướng đạo sinh tại vài nơi, hoặc ngay tại miền bắc Texas sau mười năm sinh hoạt đang dậm chân tại chỗ hoặc mất đi nhiều sinh khí cũng như số lượng; một trong những yếu tố then chốt mà nhiều người đã suy tư, lo lắng, và đó là điều người viết luôn quan tâm.

 2. Nhn thc chung

Hướng đạo Hoa Kỳ đã mừng đón sinh nhật 100 tuổi; tuy nhiên, đến năm 1972, Hướng đạo Hoa kỳ mới bắt đầu trở mình, thay đổi. Từ truyền thống với định nghĩa, “Hướng Đạo là một trò chơi”-đến Hướng đạo là một “khoa học lãnh đạo giới trẻ!”

 Cẩm Nang Trưởng Hướng đạo (Scoutmaster Handbook) cũng đã liên tục thay đổi nội dung suốt gần bốn mươi năm qua. Không riêng gì Hướng Đạo Hoa Kỳ đã phải uyển chuyển để chạy theo đà tiến hoá của xã hội, nhất là tâm lý giới trẻ; nhưng ngay cả chính sách từ Văn Phòng Hướng Đạo Thế Giới cũng đã chuyển dần hướng tự trị cho từng quốc gia, từng văn hóa, và từng thời điểm. Cụ thể là ngay cả luật của hướng đạo cũng đã đổi thay khá nhiều từ nước nầy qua nước nọ; từ 12 điều luật ngay tại Mỹ hiện nay, ngược về nguồn, Anh quốc, chỉ còn lại 7 điều luật, sang Singapore còn lại 5 điều và ngay quốc gia hàng xóm của Mỹ, Canada, cũng chỉ còn 4 điều luật.

 Nói chung, chúng ta hầu hết đều vui nhận luật chơi của Hướng đạo Mỹ với 12 điều luật, hào hứng với ngành Thanh (Venturing) mới được thành lập thay cho Kha (Exploring). Chúng ta cũng đã theo học các khoá Cơ bản, Huy hiệu Rừng, rồi cũng cũng theo đuổi trường kỳ để con cái của riêng mình hay các em trong đơn vị đạt được huy hiệu Đại Bàng (Eagle Scout) tuân theo mọi thủ tục, nguyên tắc sinh hoạt của HĐ hoa kỳ mà không than trách chi.

 

 3. Khng hong v lãnh đo – Trưởng

 Trong thập niên qua, nhiều hướng đạo sinh Việt đã đi trọn con đường, với những sinh hoạt của các đơn vị hướng đạo Việt. Tuy nhiều em chưa đạt được mức hướng đạo Đại bàng (Eagle Scout) nhưng nhiều em đang học đại học, có em sắp sửa trở thành kỹ sư, bác sĩ, luật sư hay đang có công ăn việc làm vững; ấy đã là toại nguyện lắm rồi. Tuy nhiên, hiện nay không có mấy ấu đoàn, thiếu đoàn hoặc thanh đoàn rầm rộ sinh hoạt như xưa; và những khuôn mặt Trưởng hôm nay cũng chỉ là những khuôn mặt cô đơn, mỏi mệt, già nua, lê lết với các em trong bao nhiêu năm, nhai đi nhai lại những thói xưa, bài cũ.

 Hậu duệ của những sập sình trong sinh hoạt hướng đạo Việt Nam hiện tại do nơi một yếu tố then chốt, và chỉ một yếu tố thôi, đó chính là sự suy bại trong vai trò lãnh đạo – Trưởng!

Dựa trên những yếu tố nào mà người viết dám đi ngay, nói thẳng vào vấn đề mà xưa nay ai cũng đã thấy, đã biết và rỉ tai nhau; nhưng không một ai can đảm vạch trần, mổ xẻ và chạy chữa, tìm một phương án đối phó, giải quyết những ù trệ đã và đang gây tổn thất nhiều cho sự tồn vong và phát triển của phong trào Hướng Đạo Việt Nam; mà sự thiệt thòi lớn nhất đó chính là các em thanh thiếu niên Việt.

 Bộ đồng phục, khăn quàng, tham dự vài trại huấn luyện, đạt Huy hiệu Rừng, hai ba mẩu gỗ đeo trên cổ, không nói đủ tính cách một người lãnh đạo có khả năng. Một người có thiện chí, bác ái, hy sinh hết mình vì phong trào, các em, không hẳn là một người lãnh đạo tốt. Một người có địa vị xã hội, bằng cấp cao, tài chánh phong phú, chưa hẳn là một người lãnh đạo giỏi. Nói chung, tư cách của người lãnh đạo đúng cách gồm nhiều yếu tố hoàn toàn không lệ thuộc, dính dáng hay liên quan gì đến đồng phục, tuổi tác, địa vị, hoặc những tài năng, kỹ năng chuyên môn học được trong suốt một đời hướng đạo.

 Người Trưởng hôm nay phải là một người lãnh đạo! Phong trào Hướng đạo Hoa Kỳ hiện nay đã tự vung mình ra khỏi những thông lệ, truyền thống, lắm khi thủ cựu, để lao theo những bước tiến vượt bực của xã hội, khoa học, và đặc biệt là giới trẻ tại Hoa kỳ. Đừng nghĩ là chỉ sau một cơn mưa, Hướng đạo Hoa Kỳ đã trở mình, lột xác, nhưng là một tiến trình phấn đấu với nghiên cứu, cân nhắc, tái tổ chức có tính cách khoa học.

Gần đây, chủ tịch hội Hướng đạo hoa Kỳ, ông Mazzuca (Robert J. Mazzuca, Chief Scout Executive, BSA hình bên – Scouts abound), đã xác nhận rằng, chính hội HĐ Hoa kỳ phải cần nhờ đến một đại công ty tư vấn quốc tế như McKinsey (McKinsey & Company) để giúp Hội Hướng đạo Hoa kỳ tiếp tục thích nghi, phát triển và vươn lên. Chúng ta ù trệ có lẽ là vì tính cả nễ, chấp nhận những gì là di sản là tuyền thống, là tình anh em, rồi không một ai dám bước ra, đi vòng bên ngoài, để có một tầm nhìn chính xác về hiện trạng thực của phong trào.

 Nguyên đo chính của sự ù trệ của gần một thập niên qua chính là sự xa cách, thiếu hội nhập vào những bước tiến, sinh hoạt và sự sôi động, nhất là việc đánh mất mọi nguồn tài nguyên sẵn có của hội Hướng đạo Hoa kỳ. Trong khi Hướng đạo Việt đã và đang gây chú ý, quan tâm và được trực tiếp hổ trợ nhiều từ hội Hướng đạo Hoa Kỳ.

 4. Lãnh đo ngành Thiếu

 Trên hết mọi sự, người Trưởng hôm nay đang đối diện với một nhu cầu thanh thiếu niên hoàn toàn khác với môi trường, xã hội, truyền thống mà người Trưởng khi còn là một hướng đạo sinh, hoặc đã được huấn luyện để nắm đo àn ba lăm, bốn mươi, hay năm mươi năm trước bên quê nhà.

 Về nguyên tắc, Trưởng phải đăng ký gia nhập hướng đạo nước sở tại, Hoa kỳ, Canada, Úc, Đức, Pháp v.v., và phải tuyệt đối tuân chỉ những thủ tục giấy tờ, nội qui sinh hoạt của địa phương. Tương quan giữa Trưởng và đoàn sinh cũng hoàn toàn thay đổi; vì biến chuyển về luật pháp; vì những khủng hoảng vì vấn đề nhiều trẻ em bị sách nhiễu; vì quan điểm và đòi hỏi của phụ huynh khi đưa con gia nhập phong trào; vì những cơ sở, đoàn thể bảo trợ như chùa, nhà thờ đều theo một mô thức hành xử khác hẳn với mấy thập niên trước đây ở quê nhà.

 Nói chung, người lãnh đạo hướng đạo sinh hôm nay đòi buộc những yếu tố tất định: Tham gia các khoá huấn luyện; thông suốt nguyên tắc sinh hoạt, những chương trình thăng tiến, trau dồi kỹ năng lãnh đạo của các em, và trên hết mọi sự, đó chính là việc áp dụng những nguyên lý lãnh đạo vào đời sống và mọi sinh hoạt của hướng đạo.

 Không phải là một sự ngẫu nhiên mà hàng loạt những tỷ phú như Sam Walton, Michael Bloomberg, Bill Marriott, Ross Perot và rất nhiều khoa học gia, lãnh đạo trong quân đội, chính quyền, đều xuất thân từ hướng đạo, đặc biệt là đã đạt được huy hiệu Đại bàng (Eagle Scout) khi còn là thiếu sinh. Chính vì thế, không phụ huynh nào và không thiếu sinh nào mà không muốn mình đạt được cấp Hướng đạo Đại bàng.

 Vì nếu là trưởng lãnh đạo, nhưng không am tường những nấc thang huấn luyện về lãnh đạo cho hướng đạo sinh, làm sao có thể giúp các em tiếp tục gặt hái những kết quả để đạt được bậc Hướng đạo Đại bàng (Eagle Scout.) Như vậy, trưởng sẽ là bức tường vô hình ngăn cản mọi bước tiến, và đánh mất đi tất cả những cơ hội thăng tiến của các em.

 Một Trưởng lãnh đạo đơn vị hôm nay tuyệt nhiên phải biết rằng, để đ ược đạt đến Hướng đạo Đại bàng, mọi hướng đạo sinh phải xuy ên qua nhiều cấp huấn luyện l ãnh đạo như Den Chief, Oak Leaf, và Goden Acorn; có khi còn tham gia vào Order of Arrow (OA.) Không những vậy, nếu muốn thăng tiến, hướng đạo sinh phải nắm vai trò lãnh đạo trong đội, đơn vị. Những gì hướng đạo sinh được huấn luyện về lãnh đạo từ khi vừa bước chân vào sinh hoạt trong thiếu đoàn, cũng sẽ là những gì Hướng đạo Hoa Kỳ đào tạo lãnh đạo Trưởng trong các khoá Dự bị (Adult Leader Training) hay Huy hiệu Rừng (Wood Badge), nhưng với một chiều kích sâu rộng hơn, thế thôi. Nếu, một người Trưởng không am tường, đã quên đi, hay vô tình không áp dụng những nguyên lý lãnh đạo vào mọi sinh hoạt của hướng đạo, chính người trưởng đã không làm tròn vai trò và trọng trách lãnh đạo.

 5. Lãnh đo ngành Thanh-Venturing Leadership

Nói đến Hướng đạo Hoa Kỳ thì không thể nào quên nhắc đến Ngành Thanh. Vì Hướng đạo Hoa Kỳ không có ngành Tráng, thành ra ngành Thanh mang sứ mệnh gần như ngành Tráng, với châm ngôn: Lãnh đo và Giúp ích (Leadership and Service to Others.)

 Đây là một sáng kiến vô cùng thực tế để Hướng đạo Hoa Kỳ tiếp tục tồn tại và phát triển; đáp ứng tâm lý và nguyện vọng của thanh nam-thiếu nữ vẫn thiết tha với những sinh hoạt hữu ích của hướng đạo. Ngoài việc biến dạng ngành Kha (Exploring) duy chỉ có nam hướng đạo sinh, ngành Thanh lại có sự tham gia tích cực của nữ thanh. Đây là một lý do Thanh đoàn luôn luôn cần có ít nhất một vài Trưởng nữ, được huấn luyện thuần thục, tham gia sinh hoạt thường xuyên để mọi kế hoạch và hoạt động của thanh đoàn được quân bình, và cũng để tránh mọi trở ngại có thể xảy ra khi đi thám du, cắm trại xa, lâu ngày. Tuổi trong ngành Thanh lại nối nhịp, chồng lên trên tuổi thiếu sinh; từ 14 tuổi trở lên đến 20, nghĩa là thiếu sinh chưa đạt đến Hướng đạo Đại bàng cũng đã có thể sinh hoạt gần gũi, hoặc song song với những hoạt động của Thanh đoàn; giúp cho thiếu sinh một hướng đi sau khi vượt ra ngoài lớp tuổi thiếu (11-17.)

 Mô thức tổ chức và hoạt động của Thanh đoàn gần như một tổ hợp, một toán (Crew) lãnh đạo của một tổ chức, công ty, thành ra danh xưng của những người mang trách nhiệm điểu khiển hàng đội của Thanh được gọi là President, Vice President, Secretary, chứ không còn Đội trưởng (Patrol Leader) nữa.

 Một điều đáng nhắc đến là phương pháp huấn luyện của Ngành Thanh; phuơng pháp và nguyên lý huấn luyện (Commissions) dựa vào năm yếu tố: (a) Hiệu quả của Toán (Effective Teams), (b) Giá trị/Viễn kiến (Values/Vision), (c)Truyền thông (Communication), (d) Khả năn quyết định (Decision-Making) và (e) Kế hoạch (Planning)

 Nhìn thoáng qua năm yếu tố huấn luyện của Thanh sinh, chúng ta nhận diện ngay không một kỹ năng chuyên môn nào được nhắc đến, nhấn mạnh, hoặc lặp đi lặp lại của ngành Thiếu.

 Một lần nữa, chúng ta lại thấy vai trò quan trọng của Truyền Thông là một trong những yếu tố then chốt liên tục trong mọi chương trình huấn luyện hướng đạo sinh, từ Den Chief khi các em mới bước chân lên Thiếu đoàn, đến tuổi lên ngành Thanh với các khoá đào tạo lãnh đạo mang tên Kodiak/Kodiak-X. Không một chương trình huấn luyện lãnh đạo nào mà không nhấn mạnh về chức năng của Truyền Thông.

 Đã vậy, trưởng lãnh đạo của ngành Thanh không còn gọi là “ScoutMaster” nhưng chỉ là một cố vấn (advisor) đứng bên lề để giúp ý kiến, thúc đẩy và hướng dẫn, thay vì chỉ huy, la lệnh hoặc làm những gì người thanh sinh có thể làm được, từ lúc khai triển kế hoạch đến khi áp dụng mọi chương trình đã soạn thảo.

 Quan trọng hơn nữa, người lãnh đạo, Trưởng, của thanh đoàn lại có trọng trách huấn luyện, đào tạo về lãnh đạo cho Thanh đoàn. Nếu, người lãnh đạo nghĩ rằng, chỉ cần tham dự các khoá huấn luyện tất nhiên trở thành những người lãnh đạo hữu dụng nhưng không hiểu rõ những nguyên lý về lãnh đạo, không áp dụng vào chính đời sống riêng mình, không sống với phong cách một người lãnh đạo, tất nhiên không phải là người lãnh đạo gương mẫu mà Thanh sinh có thể nhìn lên và tôn kính, nghe theo.

 

 6. Lãnh đo – Nhng nguyên lý người Trưởng cn có

 Tóm lại, để trở thành một người Lãnh đạo đúng cách, Trưởng phụ trách đơn vị, hướng dẩn các em đạt đến mục tiêu của hội Hướng đạo Hoa kỳ đề ra, người Trưởng phải dứt khoát am tường nguyên lý lãnh đạo, tổ chức và điều hành đơn vị; và trên hết mọi sự, phải tuyệt đối hiểu được mọi tính chất lãnh đạo theo nhu cầu của hướng đạo sinh hôm nay. Để được như vậy, Hướng đạo Hoa kỳ đã luôn mở cửa mời gọi những người yêu mến phong trào, thiết tha với giới trẻ, thường xuyên tham gia những chương trình huấn luyện ở mọi cấp, từ ở Đạo, lên đến Châu, hay ngay tại Trại Trường Quốc gia Philmont (New Mexico.)

 Những Trưởng nào đã tham gia chương trình huấn luyện Huy hiệu Rừng gần đây, theo chương trình của Thế kỷ 21, bắt đầu từ năm 2000, đã thấy rõ những thay đổi trong nội dung cũng như nguyên lý so với các khoá huấn luyện Rừng trước đây. Chung qui lại, có nhiều yếu tố then chốt để được gọi là một người lãnh đạo, Trưởng, có kết quả. Trong khuôn khổ giới hạn, người viết bài này chỉ bàn về ba yếu tố chính người Lãnh đạo cần phải có, và mong rằng, nếu huynh trưởng đạt được những điều cơ bản nầy, Hướng đạo Việt Nam của chúng ta sẽ cùng lớn mạnh và phát triển song song với Hướng đạo Hoa kỳ.

 

6.1 Truyn thông (Communication)

Là người Lãnh đạo, chúng ta luôn luôn biết đón nhận và cùng lúc và cung cấp thông tin. Không chỉ biết, nhưng phải thông tin đúng lúc, đứng nơi, đúng người, đúng phương tiện, kỹ thuật và tất nhiêu thông tin sao cho hữu hiệu. Khi thông tin đạt hiệu năng cao, chính nó sẽ nâng cao tinh thần của đơn vị, của tập thể.

Truyền thông có nhiều lối; từ lới nói, thư từ, hành động, đến ngay sự yên lặng, làm thinh, bất di bất dịch, cũng là truyền thông. Nhưng đơn thuần nhất là truyền thông bằng lời. Tiến trình để con người phát biểu một ý kiến, cảm tưởng hoặc trình bày một sự việc gì đó, đòi hỏi cả một sự móc nối của một mạng lưới những tế bào, thần kinh, hoá chất và gàn lọc trước khi tuôn ra khỏi miệng. Thường con người nói năng trong đời thường ít khi quan tâm đến những tác động của lời nói, nhất là nói năng trong gia đình, với người thân, nói xả láng, ít đắn đo, vì ít ai bắt lỗi buộc tội vạ mình. Nhưng khi thưa gửi với người bên ngoài gia đình, nhất là những người xa lạ, cấp trên, có địa vị xã hội, có quyền thế, chức tước, cách thưa gửi, ăn nói, hoàn toàn khác.

Truyền thông là một cuộc trao đổi thông tin, tín hiệu giữ hai hoặc nhiều người, trực tiếp hoặc gián tiếp. Theo nguyên tắc truyền thông, nghe thôi (hear), chưa đủ. Phải lắng nghe (listen). Lắng nghe thôi, chưa đủ, nhưng phải chú ý lắng nghe, người Mỹ gọi là attentive listening.

Lẽ tự nhiên, con người phải lắng nghe hai lần so với số lượng phát biểu, vì con người có đến hai tai, và chỉ có một miệng, nói năng, ăn, uống, v.v… cũng chỉ có một miệng, thành ra chúng ta không có giới hạn trong việc lắng nghe.

Là một người Lãnh đạo trong phong trào hướng đạo, chúng ta nói năng nhiều với cấp dưới, đoàn sinh, những người chúng ta tự nguyện nhận trách nhiệm hướng dẫn và trông coi. Cái nói của hôm nay, trong môi trường sống hiện tại là một thử thách, đặc biệt là các em sinh ra và lớn lên ở Mỹ, thiếu hẳn khả năng về tiếng Việt; chuyện tất yếu là người trưởng phải biết Anh ngữ thông thạo. Sinh hoạt hướng đạo không phải là trường dạy Việt ngữ, thành ra muốn các em nhận được những thông điệp, hướng dẫn, chúng ta phải tuyệt đối sử dụng ngôn ngữ chính (primary language) của các em.

Có một số quan niệm phải sử dụng tiếng Việt khi sinh hoạt, nhưng nhìn chung, tại các trại họp bạn lớn, chúng ta sẽ thấy tiếng Anh bộc phát một cách tự nhiên, và các em nhận thong tin, nhắn gửi và những hướng dẫn một cách chính xác. Khi các em không thấu triệt mệnh lệnh, bằng tiếng Việt, tất nhiên kết quả cuộc chơi sẽ không như mong muốn! Xa hơn nữa, nếu chúng ta biết nới rộng kiến thức để đọc được những ngôn ngữ trong âm thầm, bằng cử chỉ, hoặc cử động của cơ thể, do tiềm thức điều khiển, nhưng lắm khi nhắn gửi rất nhiều những gì còn tìm ẩn bên trong mà người Mỹ gọi là “body language,” chúng ta mới nhận chân ra một phần nào giá trị của truyền thông.

6.2 Tn dng ngun Tài nguyên (Maximize the uses of Resources)

Biết và tận dụng tài nguyên của từng hướng đạo sinh, phụ huynh, thân hữu, trưởng, đơn vị, liên đoàn, đạo (District) và châu (Council,) và cũng có thể trực tiếp với Văn phòng Trung ương Hướng đạo Hoa kỳ, là một điều rất cần thiết để duy trì và nuôi d ưỡng mọi sinh hoạt, sự sống còn của đơn vị. Nếu chúng ta nhận thức được mỗi người là một cuốn bách khoa tự điển, chúng ta sẽ trân quí nó và tận dụng những tinh hoa của từng cá nhân cho mục đích chung-phục vụ giới trẻ.

Mục tiêu của hướng đạo không là xây dựng chỉ một số thanh thiếu niên, một giai cấp, để trở thành một số con người hữu dụng, trong một lãnh vực nào đó của xã hội, nhưng là cho mọi thanh thiếu niên, trên mọi miền của thế giới, trong mọi giai cấp của xã hội. Người lãnh đạo biết tận dụng tài nguyên chung quanh, s ẽ không phải hụt h ơi hoặc thiếu hụt năng lực cũng như sự giúp đỡ, hợp tác; và chương trình cho mọi sinh hoạt sẽ phong phú, đáp ứng nhu cầu của mọi người trong và ngoài hướng đạo.

Mỗi đơn vị phải có một danh sách phụ huynh, những tình nguyện viên, thân hữu với những chuyên môn, tài năng, và khả năng đóng góp cho đơn vị, nhất là một danh dách của những cố vấn về chuyên hiệu (merit badge counselor) để bất cứ lúc nào cần đến, các em sẽ không bị đình trệ trong tiến trình lấy những chuyên hiệu theo khả năng hoặc bắt buộc để thăng tiến. (Xin nghiêm cứu thêm tài liệu Program Capability Inventory).

6.3 Biết cách gii quyết tranh chấp (Know how to Manage Conflict)

Xung đột, tranh chấp là bản năng tự nhiên của con người. Từ chính bản thân, có những xung khắc tự tại, đến gia đình, xung đột ngay trong tình yêu, người mình yêu, mình thân, người mình sẵn sang chết cho; xung khắc không chừa ai. Bên ngoài xã hội, trăm người ngàn ý, tuy chỉ là một xã hội thuần người Việt, hướng đạo toàn là người Việt với nhau, nhưng xung khắc đâu có đi vắng giây phút nào đâu.

Chấp nhận, nhưng làm thế nào để nhận chân ra sự tranh chấp. Khi một bệnh nhân vào nhà thương, người ta phải trải qua nhiều thử nghiệm, chụp hình đủ loại, rồi mới dám chẩn đoán, chưa dám đoan chắc. Vì lắm khi, đã làm đủ mọi thủ tục, nghiên cứu hẳn hòi, nhưng vẫn có ngưòi chết oan vì chữa trị lầm trở nên tàn phế vô cớ; khi chúng ta không xác định được chính xác nguyên nhân của tranh chấp thì làm sao có thể đưa đến giải pháp, cách giải quyết những xung đột giữa người với người, giữa tập thể với tập thể.

Xung khắc/tranh chấp phát sinh từ ba yếu tố chính: Sự nhận thức (perception,) cảm xúc (emotion, feeling), ứng xử và hành động (behavior, action). Vô tình hay ý thức, con người lọt vào vùng trời xung khắc chỉ vì những nhu cầu, quyền lợi, ước muốn của chính họ thua thiệt với những người khác (needs, interests, wants, values, incompatible with someone else’s – Bernard Mayer.) Nhưng để chẩn được cái bệnh xung khắc, lắm khi tự tại, người lãnh đạo phải thật sự can đảm. can đảm để biết, nhận chân được những nhận thức, cảm xúc, và nhất là hành động của riêng mình.

Thường người ta vẫn nói bnh nhân là người y sĩ trung thc nht. Vì nếu mà bệnh nhân dấu bệnh, hoặc không kê khai những triệu chứng một cách chính xác, trung thực, bác sỹ có thể chẩn đoán và đi đến một cách chữa trị vổ bổ hoặc có tác động nghịch!

Cũng theo Bernard Mayer, con đường chính yếu đi từ tranh chấp đến hoà giải, giải thoát những xung khắc chính là: Truyền-Thông. Bên dưới hai chữ truyền thông, nếu thiếu hai chữ “thành thật”, thì không mấy xung khắc nào được giải toả; nghĩa là mọi tâm tư, hành động đều phải hợp nhất thì sự hài hoà (harmony) mới phát triển và vững bền.

 Hun Luyn -Training

Để tiếp tục làm một người lãnh đạo, Trưởng giữa môi trường sinh hoạt Hướng Đạo Hoa kỳ, người Trưởng phải biết luôn cập nhật với những chương trình huấn luyện, không những riêng gì cho các em, nhưng ngay cho những người điều hành đoàn. Ngoài khoá huấn luyện Huy hiệu Rừng, Trưởng cần tham dự thêm các khoá huấn luyện khác như Train-the-Trainer, hay ít ra, tham dự các khoá huấn luyện hằng năm mang tên University Scouting, trong đó có hàng trăm môn để bồi dưỡng, trau dồi kiến thức, và nhất là liên kết, học hỏi với nhiều trưởng đang phụ trách đòan trong khu vực, Đạo hoặc Châu. Bên ngoài cuộc chơi hướng đạo, nếu ai thực sự muốn trở thành ngưòi lãnh đạo chuyên nghiệp, nên tham gia các chương trình đào tạo lãnh đạo của thành phố tổ chức; thường mang tên Leadership và đi đôi với tên của thanh phố mình đang cư ngụ (Leadership Dallas, Houston Leadership, San Jose Leadership, v.v…)

 Lãnh đo mang li hiu qu

 Lãnh đạo không phải là người có chức vị, đứng trước, ngồi trên, nhưng là người có một sự bén nhạy về tâm lý, nội tâm-tính khí (emotional inteligence), biết tận dụng khả năng truyền thông và ý thức về mọi người cùng môi trường chung quanh (Social intelligence), và rồi khám phá ra khả năng tiềm tàng và tài năng thiên phú ẩn hiện bên trong từng người, đặc biệt là người trẻ, khác tuổi tác, khác thế hệ, khác quan niệm và tầm nhìn về thế giới bên ngoài (world view).

 Người lãnh đạo tài năng biết khám phá những tài năng tìm ẩn nơi tha nhân, kẻ khác, thiếu niên, biết hợp quần tất cả sức mạnh của từng cá nhân, biến thành sức mạnh tập thể (synergy,) và lèo lái đơn vị, đoàn, hoặc liên đoàn phát triển và đạt được mục đích mong muốn của từng thành viên.

 Lãnh đạo ngày hôm nay không còn là kẻ ra lệnh từ cấp trên xuống kẻ dưới, nhưng là sự khám phá sức mạnh tiềm tàng trong mỗi cá nhân. Hướng đạo sinh hôm nay không còn sợ ngưòi lãnh đạo nữa, nhưng là tin tưởng và kính trọng. Giới Trẻ thường quan sát và bén nhạy về thái độ (attitude) và cung cách hành xử của Trưởng nhiều hơn kỹ năng, hoặc tài năng chuyên môn của họ. Do đó, người lãnh đạo luôn luôn sống bằng gương sáng, hành động, hơn là lời nói (leading by example).

 Ngoài những yếu tố một người Lãnh đạo cho thiếu niên phải có, đây cũng là những tính chất một người Trưởng cần có: sự bén nhạy (sensitivity), can đảm (courage), chân thành (sincerity), danh dự (honesty), dấn thân (commitment), đam mê (passion), giàu tình cảm (compassion), quyết tâm (determination), khiêm tốn (humility), lạc quan (positivity), chính trực (integrity), tinh thông (wisdom), tự tin (confidence) và cuối cùng là sức lôi cuốn (personal charisma).

 Người lãnh đạo hôm nay cần phải có một sức mạnh nội tâm, bén nhạy và nhất là sự cảm thông. Khi Đại tướng Norman Schwarzkopf, người điều binh trong cuộc chiến vùng Vịnh (Gulf War) đã rơi lệ khi được phỏng vấn về binh sĩ của ông làm nhiều người ngạc nhiên. Vì văn hoá tây phưong, nhất là một vị đại tướng, dòng giõi mấy đời làm tướng, lại không thể kiềm chế cảm xúc mình trước lăng kính của truyền hình. Ông chia sẻ, “Tôi rt s nhng người lãnh đo không có cm xúc!”

 Lại nghe có lời rằng “Lãnh đạo mà thiếu lòng nhân ái, là một kẻ khát máu – Lãnh đạo mà thiếu cái đầu, là một thằng ngốc!” (Leader withour heart is ruthless-Leader without brain is an idiot!)

 Trách nhiệm là tính vô cùng quan trọng của một người lãnh đạo; và tránh nhiệm rất cao trong sứ mệnh diều hành đoàn, đó là phương cách tổ chức. Đã từ lâu, câu nói mà từ khoá học lãnh đạo đầu tiên hướng đạo sinh đã được nhắc đến, đã nhập tâm và thừa hiểu là: “Nếu bn thiếu sót son tho kế hoch, chính bn bn đã chun b cho vic tht bi” (If you fail to plan-You plan to fail). Nhưng các em luôn luôn cần được ngưòi trưởng nhắc đi nhắc lại và áp dụng vào mọi sinh hoạt, kể cả đời sống cá nhân. Kế hoạch, không phải là do nơi sáng kiến, hoặc ý kiến của người lãnh đạo, nhưng là nguyện vọng, sáng tạo, sự tham gia, đóng góp của mọi thành viên. Khi con người có tiếng nói, hội nhập vào, họ luôn luôn nhận lấy trách nhiệm và tận lực hổ trợ những gì chính họ đã tự do đề bạt ra hoặc đóng góp vào (individuals and teams tend not to resist or push against something in which they have a strong involvement/ownership/sense of control.)

 7. Hướng gii quyết

 Hướng đạo sinh hôm nay không chỉ thuộc lòng và chỉ biết áp dụng vào đời sống với bấy nhiêu Luật và Lời hứa, nhưng người lãnh đạo thiếu niên hôm nay cần phải chuẩn bị cho các em, và khai thác triệt để những viễn kiến (vision) đam mê (passion) và nhất là phải biết giúp các em tạo cho mình một sức lôi cuốn (charisma) để làm người lãnh đạo.

“Coi chng chúng ta s tr thành vô nghĩa, nếu chúng ta không thích ứng vi nhng gì ngày nay đang lôi cun gii tr; Nhưng ri chúng ta cũng d lc li nếu chúng ta quên đi nhng nguyên lý và lut Hướng đo.”

(We run the risk of becoming irrelevant if we don’t adapt to things that attract kids today, but we run the risk of losing our way if we abandon the principles, which is the Scout Law. Robert J. Mazzuca)

 Gần đây, phóng viên Del Jones cuả báo USA TODAY phỏng vấn Robert Mazzuca, về những bài học Lãnh Đạo, ông khẳng định thêm:

“Trong nhng điu lut ca Hướng đo, mt tính cht hết sc quan trng nơi mt người lãnh đo, trong môi trường Hướng đo cũng như trên thương trường, đó là s can đảm! Con người không th làm được vic ln, vic phi khi thiếu s can đm.”

 Can đảm làm gì? Can đảm nhận chân được chính mình, sở trường, sở đoản, từ trong tâm tưởng, đến thái độ và hành động, để hiểu biết nhu cầu của giới trẻ, đánh giá được nguồn tài nguyên sẵn có chung quanh và sau hết là chấp nhận một sự thay đổi quyết liệt. Đơn vị hướng đạo không thuộc về một người lãnh đạo, một trưởng, nhưng thuộc về quyền lợi của tuổi trẻ; vì hướng đạo, không phải thuộc về người lớn, Trưởng, nhưng đã được sáng lập, tồn tại, phát triển không ngừng trên khắp thế giới, chỉ vì duy nhất cho một tầng lớp: Giới Trẻ.

 Chúng ta đã chuẩn bị cho các em, cho người trẻ, qua bao năm tháng, để rồi mừng vui nhìn thấy họ vào đời, có ăn học, có địa vị, trở thành những người lãnh đạo, có ích cho xã hội. Đã đến lúc chúng ta phải can đảm trao đuốc lại cho thế hệ trẻ, vì đây chính là môi trường sinh hoạt, môi trường sống và làm việc của họ. Người sáng lập Phong Trào Hướng Đạo đã để lại trong tâm thức hàng triệu hướng đạo sinh, hàng vạn trưởng khắp cả năm châu lời nhắn nhủ, trối trăn, mà riêng người viết những giòng chữ nầy rất tâm đắc, đã và đang áp dụng vào mỗi ngày của đời sống chính mình, từ trong môi trường làm việc đến đời sống gia đình; mong được chia sẻ,

 “Hun luyn các em làm vic, ri đ các em t làm ly. Ch bao gi làm nhng gì mà mt tr có th làm.”

“Train Scouts to do a job, then let them do it. Never do anything a boy can do.” Lord Baden-Powell.

 Trong tâm tình nầy, người viết xin kết với lời nguyện thường được nghe lập đi lập lại hằng ngày, nhưng ít ai quan tâm hoặc thực sự muốn lời nguyện của mình được như ý. Hôm nay, sau khi những lời nầy được thoáng mở, bay xa, ước gì lời nguyện chân tình nầy sẽ trở thành sự thật. Để rồi, tất cả chúng ta sẽ cùng nhau đoàn kết hành trình về đến đích: Nguồn Thật!

“Ly Đng Chí Tôn, Đng Thánh, xin ban cho con biết chp nhn nhng gì con không th thay đi (cuc đi, tha nhân,) cho con s can đm và ý chí đ thay đi nhng gì con có th làm (tư duy, thái đ, hành đng), và s tinh thông đ phân bit được nhng s khác bit.

God/Great Spirit, please grant me the serenity to accept the things I cannot change, the courage to change the things I can, and the wisdom to know the difference.” (Reinhold Niebuhr)

 Dallas giờ tinh thần, Chủ nhật, 14 tháng 12, 2008

 

Tham kho


Scouts abound: Bài do tác giả gởi. Scout abound biên tập, trình bày và chú thích.  (1) Những nhóm chữ “Việt Nam”, “Việt” trong bài viết của tác giả đều nói đến những công dân Mỹ gốc Việt Nam và Hướng đạo Hoa Kỳ gốc Việt Nam.
Nguồn hình dùng để trình bày: On the Net

Advertisements

Đã đóng bình luận.